بدخشان : د افغانستان د بدخشان ولایت په نسي ولسوالۍ کې د طالبانو د ځواکونو او د هغوي د ناراضي سیمه‌ ییز قوماندان ،جمعه‌ خان فاتح، د کسانو ترمنځ تاوتریخوالی دوام لري، او سیمه‌ ییزې سرچینې وايي چې د طالبانو چورلکو د فاتح اړوندو ځواکونو پر مورچو بیا هوايي بریدونه کړي دي.

د سرچینو په وینا، د اګست په ۱۴مه، د طالبانو چورلکو د نسي ولسوالۍ مرکز ته څېرمه د دولواخ او خنیس په سیمو کې د جمعه‌ خان فاتح د کسانو پر مواضعو بمباري کړې ده. د تازه بریدونو له امله د احتمالي مرګ‌ ژوبلې کره شمېر تر اوسه نه دی معلوم شوی. د دویمې پرله‌ پسې ورځې د دغو ځانګړو بریدونو په اړه د طالبانو له خوا رسمي بیان هم تر اوسه نه دی خپور شوی.

تر دې یوه ورځ مخکې، د اګست پر ۱۳مه، افغانستان انټرنېشنل د سیمه‌ ییزو سرچینو له قوله راپور ورکړی و چې دوو طالب چورلکو شاوخوا د سهار په ۱۱ بجو د نسي ولسوالۍ مرکز ته نږدې د جمعه‌ خان فاتح پر کسانو هوايي برید کړی و.

په همدې ورځ داسې راپورونه هم خپاره شول چې د طالبانو یوه پوځي چورلکه په نسي کې لوېدلې ده. ځینو سیمه‌ ییزو سرچینو دعوه کړې ده چې د جمعه‌ خان فاتح کسانو چورلکه ویشتلې وه، خو د پېښې بشپړ جزییات او د چورلکې د لوېدو علت په خپلواکه توګه نه دي تایید شوي.

جمعه‌ خان فاتح په یو تازه غږیز پیغام کې، چې ویل کېږي د طالبانو لوي درستیز فصیح‌ الدین فطرت ته یې استولی، ټینګار کړی دی چې دی او ملګري یې د طالبانو له ټول نظام سره مخالفت نه لري، بلکې شخړه یې له هغې قطعې سره ده چې د بدخشان درواز او کوز او بر یفتل ولسوالیو ته استول شوې ده.

د هغه د دغه پیغام او د روانو اختلافونو راپورونه نورو افغان رسنیو هم خپاره کړي دي.

فاتح دعوه کړې ده چې له نورو سیمو ورغلو طالب ځواکونو د خلکو کورونه پلټلي، پر ملکي کسانو یې ډزې کړې او د یو دیني عالم په ګډون یې یو شمېر کسان وژلي دي. د دغو دعوو کره شمېر او بشپړ جزییات په خپلواکه توګه نه دي تایید شوي او طالبانو هم د ټولو تورونو په اړه تفصیلي ځواب نه دی خپور کړی.

د فاتح په وینا، د طالبانو د دغې قطعې تر ورلېږلو مخکې سیمه‌ ییزو مشرانو ته ډاډ ورکړل شوی و چې په درواز او یفتل کې به ستونزه نه جوړېږي، خو نوموړی وايي چې وروسته امنیتي پوستې جوړې شوې، کورونه وپلټل شول او د سیمه‌ ییزو ځواکونو او تازه ورغلو طالبانو ترمنځ اختلاف په وسله‌ والې نښتې بدل شو.

جمعه‌ خان فاتح په خپل غږیز پیغام کې د خبرو غوښتنه هم کړې او ویلي یې دي چې غواړي د سیمه‌ ییزو ځواکونو او له مرکز څخه د ورلېږل شوې قطعې ترمنځ شخړه د تفاهم له لارې حل شي.

فاتح تر دې وړاندې د طالبانو له مهمو سیمه‌ ییزو قوماندانانو څخه ګڼل کېده. راپورونه ښيي چې هغه په جون میاشت کې د زابل د مرستیال والي له دندې لرې شوی و او د بدخشان د سرو زرو د کانونو او سیمه‌ ییز واک پر سر یې له مرکزي مشرتابه سره اختلافات پیدا شوي وو.

په وروستیو ورځو کې په نسي او شاوخوا سیمو کې نښتې پراخې شوې دي. د طالبانو او فاتح د کسانو ترمنځ روانه شخړه اوس د بدخشان د امنیتي وضعیت یوه مهمه پېښه ګرځېدلې، خو لا هم روښانه نه ده چې مرکزي مشرتابه به له فاتح سره د خبرو لاره غوره کوي او که به پوځي عملیات نور هم پراخوي.

د نړیوالو رسنیو په تازه راپورونو کې هم په بدخشان کې د فاتح او طالبانو ترمنځ روانې نښتې د پام وړ داخلي اختلاف په توګه یادې شوې دي.